Een goede peuterspeelzaal
In het onderwijsverslag 2001 schrijft de onderwijsinspectie: Bij hun start in de basisschool hebben sommige vierjarigen een niet meer in te halen ontwikkelingsachterstand. Een goede start in de basisschool wordt bevorderd door het bezoeken van de peuterspeelzaal of een andere voorschoolse voorziening en door een goede overdracht van relevante informatie uit voorschoolse voorzieningen naar de basisschool.

Het bezoeken van een peuterspeelzaal heeft volgens de inspectie, anders dan het bezoeken van een kinderdagverblijf, een positief effect op de prestatie van de kinderen, zoals die gemeten zijn in groep 2.

Op deze site laten we u een kindvolgsysteem zien dat een bijdrage kan leveren aan het verder ontwikkelen van uw peuterspeelzaal.

Wat is uniek?

• het is ontwikkeld vanuit de praktijk, samen met 7 peuterspeelzalen
• het is genormeerd; dat wil zeggen dat u niet meer hoeft te twijfelen over wat normaal is voor een bepaald kind  
• de hele ontwikkeling van een kind op een A3’tje (het persoonlijk ontwikkelingsboekje)   
• er is een overdrachtkaart voor de basisschool
• er zijn diagnosemiddelen voor verder onderzoek
• er zijn honderden kant-en-klare programma’s voor de begeleiding van kinderen met problemen op het gebied van gedrag
• er zijn honderden programma’s op het gebied van de motorische ontwikkeling, de cognitieve ontwikkeling en de taalontwikkeling
• er is veel aandacht voor het leren spelen
• er is een antwoord op de vraag: Waar haal ik de tijd vandaan om het allemaal daadwerkelijk uit te voeren?
• het systeem bevat oudervoorlichtingsbrieven over zelfstandigheid, afscheid nemen, de speen, zindelijkheid, agressiegedrag, etc.

Goedkoop
De map kost deze slechts € 90,- (excl. BTW/verzendkosten)

De twee materialen
Het Pravoo-peutervolg- en hulpsysteem bestaat uit twee materialen:

1. Het Pravoo peutervolg– en hulpsysteem € 90,— (de map met de inleiding, de bijlagen met diagnosemiddelen, begeleidingsmiddelen en ouderbrieven, een voorbeeld van een persoonlijk ontwikkelingsboekje, een spiegelboekje met daarin de ontwikkelingspsychologie van de peuter.
2. Een setje van 10 persoonlijk ontwikkelingsboekjes (€ 10,- per setje van tien)
3. Een setje van 10 persoonlijk ontwikkelingsboekjes; de vergrote versie.  (€ 12,50 per setje van tien)

Het bovenstaande geeft weer dat het Pravoo peutervolgsysteem een zeer goedkoop systeem is. Na het aanschaffen van de map voor de leidsters kost het verder slechts € 1,- per kind voor de gehele peuterperiode!

U kunt deze materialen ook per email bestellen.

Klik op: info@pravoo.nl en geef weer:

• wat u bestelt
• uw naam
• het afleveradres.

Lastig
Voor veel peuterspeelzaalleidsters blijken de huidige systemen erg onhandig. Je moet immers gekoppeld aan leeftijden lijsten voor kinderen invullen. Dat betekent dat je iedere dag wel een kind hebt dat een bepaalde leeftijd heeft bereikt en dat betekent weer dat je voortdurend bezig bent met het invullen van lijsten. Pravoo heeft dat probleem verminderd door op vaste momenten lijsten in te laten vullen zoals:

• voor de binnengekomen peuters
• in januari
• in juni
• als peuterspeelzaalverlater

Op die manier blijft er veel tijd over voor de begeleiding van de groep.

VVE-criteria
Met de opzet van het programma volgen we de richtlijnen voor programma's van de makelaar VVE (voor- en vroegschoolse educatie):

• het programma loopt van 2 jarige leeftijd tot 4 jarige leeftijd. Voor de periode erna kunt u gebruikmaken van het reeds bestaande Pravoo-leerlingvolgsysteem voor groep 1, 2 (3) en sbo
• het op tijd signaleren van ontwikkelingsachterstanden
• betrekken van de ouders
• overdraagbaarheid
• het gaat om een gestructureerd programma

De opzet van de lijst
Kenmerkend voor het noteren van de ontwikkeling van de peuters is:

Een persoonlijk ontwikkelingsboekje ter grootte van een A3'tje met daarop in één oogopslag de gehele ontwikkeling van de peuter vanaf de binnenkomst in de peuterspeelzaal tot de overgang naar groep 1 van de basisschool. Links is een strook van die kaart weergegeven. Tussen haken [xxx] is te zien wat ongewenst is op dat moment en buiten de haken is het gewenste ontwikkelingsniveau te zien zodat u een houvast hebt m.b.t. de normen. Door te onderstrepen wat bij een kind van toepassing is, kunt u in het boekje scoren. Op het blad van het kind staan in totaal 5 peilpunten van het getoonde type.

Zie voor enkele sites van peuterspeelzalen die met ons systeem werken:

• http://www.sjkapelle.nl/psz%20kapelle/pravoo.html
• http://nijland.wiaf.nl/v-humpiedumpie-2.htm
• http://www.pszleusden.nl/

Nog wat opmerkingen bij de observatielijst:

1. Soms staan er in de gearceerde kolom hulpen aangegeven (hulp 1, hulp 2, etc.). Die hulpen kunnen er voor zorgen dat onderdeel optimaal objectief te scoren.
2. Soms staat er ook een sterretje in de gearceerde kolom om aan te geven dat alles acceptabel is.
3. Met de gearceerde kolom kan men aangeven of het kind vergeleken met de vorige keer achteruit is gegaan of vooruit is gegaan.

Het Pravoo-peutervolg- en hulpsysteem behoort tot de tweede generatie volgsystemen voor de zeer jonge kinderen omdat er nu duidelijke ontwikkelingsnormen zijn aangegeven, gebaseerd op ontwikkelingspsychologisch onderzoek.  Het systeem is gebaseerd op onderzoek onder 410 kinderen. Hun ontwikkeling is in het systeem opgenomen.

Verder met de kenmerken:
Er is een speciale overdrachtskolom kan voor de overgang van eind peuterspeelzaal naar groep 1 van de basisschool zorgen.

Er zijn diagnose-hulpmiddelen om kinderen gericht verder te kunnen onderzoeken. Voor het uitvoeringsgemak is de diagnose voorgestructureerd zodat u deze makkelijk kunt gebruiken.

• hulpverleningsprogramma's voor:
• binnenkomst en afscheid nemen
• spelen
• werken
• kringactiviteiten
• sociaal-emotioneel gedrag
• taal
• motoriek
• zintuiglijk waarnemen
• redzaamheid

Het vervolg
Na het invullen van de lijst biedt het systeem de volgende mogelijkheden:

• het samenstellen van een groepsoverzicht
• het diagnosticeren van een of meer kinderen
• het bieden van speciale peuterbegeleiding
• de organisatie in de peuterspeelzaal
• oudervoorlichting in de vorm van 29 ouderbrieven.

Oudervoorlichting
Het Pravoo-volg- en hulpsysteem biedt twee vormen van voorlichting

1. voorlichting over de ontwikkeling in het peuterspeelzaalwerk
2. opvoedingsvoorlichting

a. Voorlichting over de ontwikkeling in het peuterspeelzaalwerk

Bewezen belang
In het rapport van de onderwijsinspectie over het jaar 2001 stelt de inspectie dat een goede peuterspeelzaal aantoonbaar effect kan hebben op de ontwikkeling van kinderen in de basisschool. Daarnaast is het een gegeven dat een kind op het gebied van o.a. de taal de grootste ontwikkeling doormaakt in de peutertijd. Dit soort gegevens laten zien dat peuterspeelzaalbezoek belangrijk is voor de ontwikkeling van een kind. Voor de overheid betekent dit dat men allerlei projecten stimuleert om er voor te zorgen dat kinderen in het daaropvolgend onderwijs de talenten die ze hebben ook tot ontwikkeling kunnen brengen. Volwassenen hebben immers de opdracht om kinderen te helpen te worden wie ze in aanleg zijn.

Van verzorgingsgericht naar ook zo nu en dan ontwikkelingsgericht
Tien jaar geleden waren veel peuterspeelzalen uitsluitend gericht  op het verzorgen van kinderen. Het motto was toen; ,,Ze moeten het leuk en gezellig hebben.” Plezier hebben, je veilig voelen, de eerste contacten leggen met anderen en een begripvolle leidster waren (en zijn) belangrijke kenmerken van een peuterspeelzaal. Sommige kinderen bleken echter  te weinig kansen te krijgen een goede schoolloopbaan door te maken. Ze hadden al ontwikkelingsachterstanden bij de komst naar de peuterspeelzaal. In de afgelopen jaren is men steeds meer de functie van de peuterspeelzaal gaan zien om de ontwikkeling van kinderen te stimuleren.

Is die periode tussen twee en vier zo belangrijk is voor de ontwikkeling van kinderen, dan zou die periode tussen en twee en vier jaar ook wel  eens uitermate belangrijk kunnen zijn voor de toekomstige ontwikkeling van het kind. Die visie heeft er toe geleid dat men het belang in ging zien van de begeleiding van de ontwikkeling bij kinderen waarvoor dat nodig bleek. Dat betekent tevens dat niet alle kinderen die ontwikkelingsbegeleiding nodig hebben. Veel kinderen ontwikkelen zich spontaan al voorspoedig genoeg. Om te weten wie wel en wie geen speciale begeleiding nodig heeft, was er een systeem nodig om de ontwikkeling in kaart te kunnen brengen. Zo’n systeem kent u ook wel van de consultatiebureau-arts in de vorm van de kaart met daarop de lengtelijn en de gewichtslijn. Voor peuters is er nu m.b.t. tot hun ontwikkeling ook zo’n systeem. Dat is een peutervolgsysteem. Het bevat de ontwikkeling van de peuter zodat de leidster objectief kan bepalen wanneer die ontwikkeling stagneert en er dus speciale begeleiding nodig is. Vaak zal het dan gaan om de begeleiding van het sociaal-emotionele gedrag, de taal en de spelontwikkeling.

Mogen ze dan niet meer spelen?
In het voorafgaande is reeds aangegeven dat er nog veel vrij gekozen activiteiten zijn in de peuterspeelzaal en dat het idee van een veilige omgeving waar het plezierig vertoeven is, belangrijk blijft. Voor sommige kinderen is dat niet genoeg en zal de ontwikkeling  meer gericht begeleid worden. Spelen zal bij dit alles een belangrijke basis vormen.

De ontwikkelingen
Onze peuterspeelzaal maakt ook deel uit van deze nieuwe ontwikkelingen. Ook wij proberen kinderen te volgen en de ontwikkeling te stimuleren als dat nodig is. We hanteren Het Pravoo-kindvolgsysteem en zijn volop bezig om te bekijken hoe we daar mee omgaan en hoe we aansluitend speciale begeleiding kunnen bieden, wat haalbaar is en waar de grenzen liggen. Het spreekt vanzelf dat het overleg en de medewerking met u als ouders/verzorgers daarbij onmisbaar zijn. Indien van toepassing kunnen we ook opvoedingsbrieven voor de ouders verstrekken die thuis behulpzaam kunnen zijn.

b. Opvoedingsvoorlichting

Het Pravoo peutervolg- en hulpsysteem bevat
29 oudervoorlichtingsbrieven van het volgende type:

Afscheid nemen:

Geachte ouder(s) en/of verzorg(st)er(s):

Soms kan er sprake zijn van echte scheidingsangst van de kant van het kind. Het kind wil u dan niet loslaten, doet angstig, huilt en schreeuwt, wil met u mee of wil dat u blijft.  Dat kan ontstaan door een onjuiste manier van afscheid nemen, maar het kan ook te maken hebben met de persoonlijkheid van het kind en/of eerdere ervaringen of met een combinatie van problemen bij ouder en kind. Bij kinderen kan de achtergrond te maken hebben met:

• van nature onzekere kinderen
• ziekelijke kinderen die veel scheidingen mee hebben moeten maken door ziekenhuisbezoek
• kinderen die moeite hebben met het verwerken van de echtscheiding tussen de ouders.
• daarnaast moet scheidingsangst in de peuterleeftijd ook wel beschouwd worden als een normaal onderdeel van de ontwikkeling. Kinderen willen zichzelf laten gelden en een ik ontwikkelen, maar kunnen toch bang zijn als het erop aan komt en  ze alleen moeten zijn/blijven. Zo sterk zijn ze op deze jonge leeftijd niet. Dan mogen ze ook wel even weer bang zijn.

Uitvoering

1. Bekijk met de leidster hoe u het beste afscheid kunt nemen van u kind bij het begin. Noteer die afspraken. Belangrijk is af te spreken dat u in elk geval zo kort mogelijk blijft. Het is aan te bevelen kordaat en resoluut afscheid te nemen. Het kan dan zijn dat uw kind er een hevige scène van maakt. U moet zich daarbij realiseren dat de leidster dat wel vaker heeft meegemaakt en het kind van u over kan nemen en het probeert te troosten. 
2. Reageer rustig als u uw kind ophaalt van de peuterspeelzaal. Vraag niet hoe het gegaan is en ga niet in op heftig gedrag van het kind. Keur dat ook niet af. Neem uw kind zo neutraal mogelijk mee naar huis omdat heftig reageren van de ouder ook de scheidingsangst kan vergroten. 
3. Praat thuis zo weinig mogelijk over het afscheid, maar alleen over wat het kind gedaan heeft. Veel aandacht schenken aan het afscheid nemen, kan het afscheid nemen dramatiseren.
4. Versterk het zelfvertrouwen van uw kind in deze periode door uw kind veel pluimpjes te geven. 
5. Vraag het kind of het iets van thuis mee wil nemen naar de peuterspeelzaal zoals speelgoed of een  lievelingsknuffel o.i.d.

29 andere brieven
Het Pravoo-peutervolg- en hulpsysteem bevat 29 andere ouderbrieven over onderwerpen als: wie is er de baas?, zelfstandigheid, taalontwikkeling, de speen, zindelijkheid, spelen, agressie, eten, etc. Vraag de leidster van uw peuterspeelzaal naar deze brieven.

Uw vragen
U kunt Pravoo ook vragen stellen m.b.t. peuters/peuterspeelzalen/peutervolgsystemen die we op het internet kunnen beantwoorden. Stuur een emailtje. Als de vraag van algemeen belang is, zullen we deze plaatsen en beantwoorden.

top